AmakuruUtuntu Nutundi

Uko kurya ibijumba bifasha ubuzima bwa muntu

Abahanga mu by’imirire bagaragaza ko ibijumba by’umwihariko ibifite ibara rya oranje bikungahaye kuri Vitamini A, ifite uruhare rukomeye mu buzima bw’amaso no kongerera umubiri ubudahangarwa.

Dore tumwe mu tumaro 10 two kurya ibijumba ku buzima bwa muntu.

Kurya ibijumba bifasha kongera ubudahangarwa bw’umubiri.

Ibijumba bikungahaye kuri Vitamini C na Vitamini A, zombi zifasha umubiri kurwanya indwara no kwirinda indwara zifata imyanya y’ubuhumekero n’izindi ziterwa n’udukoko twanduza.

Bifasha mu kurinda no kunoza imikorere y’amaso. Ibijumba by’umwihariko ibifite ibara rya oranje birimo beta-carotene ihindurwamo Vitamini A mu mubiri, igafasha kurinda ubuhumyi n’ibibazo by’amaso cyane cyane ku bana.

Bifasha igogorwa ryiza. Ibijumba birimo fibre nyinshi ifasha mu gutunganya igogorwa, ikarinda impatwe no gutuma amara akora neza.

Bifasha kugenzura isukari mu maraso. Nubwo ibijumba birimo isukari karemano, bifite fibre ifasha kugabanya umuvuduko w’isukari yinjira mu maraso, bigafasha abantu bafite ibyago bya diyabete kuyirinda cyangwa kuyigenzura.

Bifasha umutima gukora neza. Fibre na potassium biri mu bijumba bifasha kugabanya umuvuduko w’amaraso no kurinda indwara z’umutima.

Bitanga imbaraga zirambye. Ibijumba birimo karubohayidirete nziza zitanga imbaraga zikenewe ku bakora imirimo ivunanye n’abanyeshuri bakeneye imbaraga zo kwiga.

Bifasha uruhu kuba rwiza. Vitamini C iri mu bijumba ifasha mu gukora kolagene, igatuma uruhu rukomera kandi rukagira ubuzima bwiza.

Bifasha kugabanya ibiro mu buryo bwiza. Kubera fibre nyinshi bitera kumva uhaze igihe kirekire, bigafasha kwirinda kurya cyane no kugabanya ibiro mu buryo budahungabanya ubuzima.

Bifasha mu mikurire myiza y’abana. Intungamubiri ziri mu bijumba, zirimo Vitamini A, B6 na fibre, zigira uruhare mu mikurire myiza y’umwana no mu mikorere myiza y’ubwonko.

Bifasha mu kurwanya uburwayi buturuka ku mirire mibi. Mu bice bimwe na bimwe aho ikibazo cy’imirire mibi kigaragara, ibijumba by’umwihariko ibifite ibara rya oranje byagaragaye nk’umuti mwiza wo kongera Vitamini A mu mubiri.

Mu gihe isi ihanganye n’ibibazo by’imirire mibi n’indwara ziterwa no kurya nabi, kongera ibijumba ku meza yacu bishobora kuba igisubizo cyoroshye kandi kirambye. Abahanga mu mirire basaba ko byajya biribwa mu buryo butandukanye, nko kubiteka, kubihinduramo ifu cyangwa kubivanga n’izindi mboga, kugira ngo umubiri ubone intungamubiri zinyuranye.

Kurya ibijumba si ukurya gusa ngo uhage, ni ugushora imari mu buzima bwawe.

Ibujumba ni kimwe mu bihingwa by’ibanze bikunzwe cyane mu Rwanda no mu bindi bihugu bya Afurika. Uretse kuba byoroshye kuboneka no guteka, bifite intungamubiri nyinshi zifasha umubiri gukora neza no kwirinda indwara zitandukanye.

Twitter
WhatsApp
FbMessenger